Một số nội dung quan trọng của Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Chất lượng sản phẩm, hàng hóa 2025

Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Chất lượng sản phẩm, hàng hóa 2025 (“LCLSPHH 2025”) đánh dấu bước điều chỉnh quan trọng trong khuôn khổ pháp lý về quản lý chất lượng hàng hóa, với nhiều quy định mới tác động trực tiếp đến hoạt động của doanh nghiệp. Trong bối cảnh yêu cầu về chất lượng, minh bạch thông tin và truy xuất nguồn gốc ngày càng được tăng cường, việc nhận diện và áp dụng đúng các quy định mới của pháp luật là cần thiết nhằm bảo đảm tuân thủ và giảm thiểu rủi ro pháp lý. Trong bài viết này, TNTP sẽ phân tích một số nội dung trọng tâm của LCLSPHH 2025.

1.Quy định mới về “Hộ chiếu số của sản phẩm” để truy xuất nguồn gốc

Theo quy định tại LCLSPHH 2025, hộ chiếu số của sản phẩm bao gồm các thông tin có đặc điểm sau:

(i) Thông tin liên quan đến sản phẩm và chuỗi cung ứng của sản phẩm đó; và

(ii) Được lưu trữ dưới dạng mã vạch hoặc bằng các phương thức phù hợp khác hoặc thông qua hệ thống cơ sở dữ liệu được truy cập bằng đường dẫn; và

(iii) Có thể đọc hoặc kết nối được thông qua thiết bị phù hợp.

Quy định về hộ chiếu số của sản phẩm trong LCLSPHH 2025 thể hiện định hướng tăng cường minh bạch thông tin và truy xuất nguồn gốc hàng hóa. Hộ chiếu số góp phần đơn giản hóa việc cung cấp thông tin sản phẩm cho các bên liên quan. Với mục tiêu đó, tại Điều 6đ LCLSPHH 2025 cũng quy định khuyến khích các chủ thể kinh doanh ứng dụng công nghệ để triển khai hộ chiếu số của sản phẩm.

2.Sửa đổi, bổ sung các hành vi nghiêm cấm

LCLSPHH 2025 sửa đổi, bổ sung các hành vi cấm nhằm tăng cường bảo đảm chất lượng hàng hóa trong bối cảnh thực tiễn hiện nay, bao gồm:

• Thông tin, quảng cáo sai sự thật hoặc có hành vi gian dối về các thông tin của hàng hóa, sản phẩm bao gồm chất lượng, nguồn gốc và xuất xứ; kinh doanh hàng hóa, sản phẩm không phù hợp tiêu chuẩn công bố áp dụng, quy chuẩn kỹ thuật tương ứng, không rõ nguồn gốc, xuất xứ, đặc biệt trên nền tảng số phục vụ giao dịch điện tử, từ đó, gây ra những nhầm lẫn hoặc mục đích nhằm lừa dối người tiêu dùng;
• Hành vi che giấu thông tin về mức độ rủi ro của hàng hóa, sản phẩm có thể gây ảnh hưởng đến sức khỏe con người, sự an toàn của động, thực vật, ảnh hưởng tài sản hoặc môi trường;
• Hành vi cạnh tranh không lành mạnh liên quan đến chất lượng hàng hóa, sản phẩm và gây nhầm lẫn, gây thiệt hại cho chủ thể liên quan khác.

Quy định này cho thấy định hướng lập pháp rõ ràng của LCLSPHH 2025 trong việc nâng cao chuẩn mực trung thực và minh bạch về chất lượng hàng hóa, đặc biệt trong bối cảnh thương mại điện tử và nền tảng số phát triển mạnh. Việc bổ sung các hành vi cấm phản ánh sự bám sát thực tiễn, khi các vi phạm về quảng cáo sai lệch, gian dối nguồn gốc ngày càng tinh vi và khó kiểm soát hơn.

3.Quy định chi tiết hơn về bảo đảm chất lượng hàng hóa khi kinh doanh trên nền tảng số phục vụ giao dịch điện tử

LCLSPHH 2025 đã quy định trách nhiệm của chủ thể bán hàng và chủ quản nền tảng số trong việc đảm bảo chất lượng hàng hóa được giao dịch trên nền tảng số, cụ thể:

• Đối với chủ thể bán hàng trên nền tảng số phục vụ giao dịch điện tử:
  – Bảo đảm hàng hóa được kinh doanh là hàng hóa đủ điều kiện lưu thông trên thị trường, phù hợp với tiêu chuẩn đã công bố áp dụng và quy chuẩn kỹ thuật tương ứng theo quy định của pháp luật.
  – Cung cấp đầy đủ, chính xác thông tin về chất lượng hàng hóa trên nền tảng số, bao gồm: Tên hàng hóa, xuất xứ hàng hóa; Tên tổ chức, cá nhân sản xuất hoặc nhập khẩu chịu trách nhiệm về chất lượng hàng hóa; Dấu hợp chuẩn, dấu hợp quy theo quy định của pháp luật; Hướng dẫn sử dụng, cảnh báo an toàn (nếu có); Các thông tin khác theo quy định của pháp luật có liên quan. 
• Đối với chủ quản nền tảng số trung gian phục vụ giao dịch điện tử:
  – Tuân thủ các quy định của pháp luật về giao dịch điện tử, thương mại điện tử và các quy định pháp luật khác có liên quan trong quá trình tổ chức, vận hành nền tảng số.
  – Yêu cầu tổ chức, cá nhân bán hàng trên nền tảng số cung cấp đầy đủ thông tin về chất lượng hàng hóa theo quy định của pháp luật.
  – Thiết lập và thực hiện các biện pháp quản lý đối với hàng hóa được kinh doanh trên nền tảng số, bao gồm: Kiểm tra, giám sát và xử lý đối với hàng hóa vi phạm quy định pháp luật về chất lượng khi phát hiện hoặc khi có yêu cầu của cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền; Phối hợp với cơ quan có thẩm quyền trong việc kiểm tra, xác minh và xử lý vi phạm liên quan đến chất lượng hàng hóa, sản phẩm; Thiết lập và vận hành hệ thống tiếp nhận, xử lý phản ánh, khiếu nại của người tiêu dùng liên quan đến chất lượng sản phẩm, hàng hóa được kinh doanh trên nền tảng số.

Quy định này cho thấy LCLSPHH 2025 đã mở rộng phạm vi điều chỉnh sang môi trường số, phản ánh xu hướng phát triển mạnh mẽ của hoạt động mua bán hàng hóa trên nền tảng số hiện nay. Việc xác lập trách nhiệm đồng thời giữa chủ thể bán hàng và chủ quản nền tảng số góp phần khắc phục khoảng trống trách nhiệm trong quản lý chất lượng hàng hóa, đặc biệt trong các giao dịch trực tuyến. Các nghĩa vụ được quy định theo hướng tăng cường minh bạch thông tin và kiểm soát rủi ro, qua đó nâng cao hiệu quả bảo vệ người tiêu dùng và củng cố niềm tin của thị trường đối với thương mại điện tử.

LCLSPHH 2025 đặt ra những yêu cầu cao hơn đối với doanh nghiệp trong việc bảo đảm chất lượng và minh bạch thông tin hàng hóa. Các quy định mới vừa tạo áp lực tuân thủ, vừa là cơ hội để doanh nghiệp nâng cao uy tín và năng lực cạnh tranh trên thị trường. Trong bối cảnh hoạt động kinh doanh ngày càng số hóa, doanh nghiệp cần chủ động rà soát và triển khai các biện pháp tuân thủ phù hợp nhằm đáp ứng đầy đủ các yêu cầu mới của pháp luật.

Trân trọng,